SHBA- Administrata e Presidentit Donald Trump vendosi të mërkurën sanksione ndaj dy gjyqtarëve dhe dy prokurorëve në Gjykatën Ndërkombëtare Penale, ndërsa Uashingtoni rriti presionin mbi gjykatën e luftës për shkak të shënjestrimit të udhëheqësve izraelitë dhe një vendimi të mëparshëm për të hetuar zyrtarët amerikanë, raporton Reuters.
Në një deklaratë, Sekretari i Shtetit i SHBA-së, Marco Rubio, e quajti gjykatën "një kërcënim për sigurinë kombëtare që ka qenë një instrument për zbatimin e ligjit" kundër Shteteve të Bashkuara dhe Izraelit.
Ky veprim shkaktoi zemërim nga Franca dhe Kombet e Bashkuara. Parisi i kërkoi Uashingtonit të tërhiqte sanksionet, ndërsa Gjykata Ndërkombëtare Penale tha se i dënonte përcaktimet, duke i quajtur ato "një sulm flagrant" kundër pavarësisë së një institucioni gjyqësor të paanshëm.
Uashingtoni caktoi në listën e të akuzuarve Nicolas Yann Guillou të Francës, Nazhat Shameem Khan të Fixhit, Mame Mandiaye Niang të Senegalit dhe Kimberly Prost të Kanadasë, sipas Thesarit të SHBA-së dhe Departamentit të Shtetit. Të gjithë zyrtarët kanë qenë të përfshirë në raste të lidhura me Izraelin dhe Shtetet e Bashkuara.
"Shtetet e Bashkuara kanë qenë të qarta dhe të palëkundura në kundërshtimin tonë ndaj politizimit, abuzimit me pushtetin, shpërfilljes së sovranitetit tonë kombëtar dhe tejkalimit të paligjshëm gjyqësor nga ana e Gjykatës Ndërkombëtare Penale", tha Rubio.
"U bëj thirrje vendeve që ende e mbështesin GJPN-në, shumë nga liritë e të cilave u blenë me çmimin e sakrificave të mëdha amerikane, t'i rezistojnë pretendimeve të këtij institucioni të falimentuar."
Raundi i dytë i sanksioneve vjen më pak se tre muaj pasi administrata ndërmori hapin e paprecedentë të vendosjes së sanksioneve ndaj katër gjyqtarëve të ndryshëm të GJPN-së. Përshkallëzimi ka të ngjarë të pengojë funksionimin e gjykatës dhe të zyrës së prokurorit, ndërsa ato merren me raste të mëdha, duke përfshirë akuzat për krime lufte kundër Rusisë për shkak të pushtimit të Ukrainës.
Gjyqtarët e GJND-së lëshuan urdhër-arreste për kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu, ish-shefin e mbrojtjes izraelite Yoav Gallant dhe udhëheqësin e Hamasit Ibrahim al-Masri nëntorin e kaluar për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit gjatë konfliktit në Gaza .
Në mars të vitit 2020, prokurorët hapën një hetim në Afganistan që përfshinte hetimin e krimeve të mundshme nga trupat amerikane, por që nga viti 2021, ai e ka zhvlerësuar rolin e SHBA-së dhe është përqendruar në krimet e dyshuara të kryera nga qeveria afgane dhe forcat talebane.
Gjykata Penale Ndërkombëtare (GJPN), e cila u krijua në vitin 2002, ka juridiksion ndërkombëtar për të ndjekur penalisht gjenocidin, krimet kundër njerëzimit dhe krimet e luftës në shtetet anëtare ose nëse një situatë referohet nga Këshilli i Sigurimit i OKB-së.
Edhe pse Gjykata Penale Ndërkombëtare ka juridiksion mbi krimet e luftës, krimet kundër njerëzimit dhe gjenocidin në 125 vendet anëtare të saj, disa vende, përfshirë SHBA-në, Kinën, Rusinë dhe Izraelin, nuk e njohin autoritetin e saj.
Ka hetime të profilit të lartë për krime lufte në konfliktin Izrael-Hamas, si dhe në Sudan, Myanmar, Filipine dhe Venezuelë./ZËRI
