TIRANË- Qendra mashtrimi, Call Centera, që punonin me qindra punonjës dhe mashtronin qytetarët europianë, po bëjnë bujë jo vetëm në Shqipëri. Jo pak herë, mediat e huajnë i kanë kushtuar artikuj të ndryshëm këtyre call center-ave. Media greke Protothema i ka përshkruar këto call center-e si ‘qendra mafioze’ që mashtronin qytetarë grekë dhe europianë, duke u bërë pjesë e një sërë artikujsh ndërkombëtarë mbi fenomenin.
Sipas medias greke, struktura e tyre e ndërlikuar dhe stafi i gjerë prej qindra punonjësish e bëjnë këtë rrjet unik në Shqipëri. Autoritetet e prokurorisë kanë treguar se për të shpërbërë organizatën dhe për të arrestuar të paktën 10 të dyshuar, u deshën dy vjet hetime intensive, duke nxjerrë në pah kompleksitetin dhe sofistikimin e këtij rrjeti kriminal.
Artikulli i plotë:
Truku
Rrjeti i mashtrimit, me seli në Tiranë, i kishte shtrirë tentakulat e tij në vende të ndryshme të Evropës, përfshirë Greqinë. Edhe pse Europol dhe Eurojust nuk njoftojnë detaje, siç është numri real i viktimave të mashtrimit telefonik në lidhje me investimet në kriptomonedha, fitimet e çmendura etj., është e sigurt se një pjesë e konsiderueshme e fitimit prej 50 milionë eurosh që rrjeti shqiptar nxori vjen nga llogaritë bankare të qytetarëve grekë dhe europianë naivë.
Metoda e veprimit të mashtruesve është stereotipike dhe, paradoksalisht, e njohur mirë, kështu që është e habitshme se si viktimat vazhdojnë të joshen: Telefoni celular i shënjestruar bie. Ekrani tregon një numër ose grek (me kodin e vendit +30) ose nga një vend tjetër, që nuk ngjall dyshim, si Belgjika ose Britania. Në realitettelefonata bëhet nga Tirana. Një zë i sjellshëm prezantohet si përfaqësues i një firme shumëkombëshe këshillimi për investime. Ai premton fitime të menjëhershme dhe të mëdha, por kryesisht të garantuara.
Nëse viktima ka humbur tashmë para në investime të ngjashme, këshilltari i investimeve pretendon se, nën udhëheqjen e tij, jo vetëm që paratë e humbura do të rikuperohen, por do të bëhet edhe fitim shtesë. Sapo “investitori” kapet në karrem, hapet rruga për ta zhvatur. Pritja për të përfituar nga mashtrimet e mëparshme ka verbuar qindra grekë, të cilët po joshen gradualisht të transferojnë fonde te kompania ndërkombëtare e investimeve, e cila supozohet se është e besueshme, për blerjen e kriptomonedhave etj.
"Kafshim" metodik
Grafiku organizativ i biznesit fillonte në nivelin më të ulët, “këshilltarët” ose “agjentët” e investimeve – zakonisht ata që gjuanin dhe peshkonin për viktima përmes telefonatave të rastësishme. Këta gjuetarë shpërblimesh paguheshin 800 euro në muaj plus komisione nga rastet kur viktima vazhdonte të transferonte para. Mashtruesit punonin në ekipe të përbëra nga 6-8 anëtarë. Secili prej tyre merrte përsipër një treg të caktuar, varësisht nga gjuha amtare e “këshilltarëve”.
Kështu, kishte ekipe që komunikonin me viktimat e mundshme në anglisht, gjermanisht, italisht, spanjisht dhe greqisht. Gjithashtu, çdo ekip agjentësh investimi ishte nën kontrollin dhe mbikëqyrjen e një shefi, i cili nga ana tjetër ishte përgjegjës ndaj eprorit të tij, drejtorit të qendrës përkatëse të call center-ave. Falë kësaj strukture klasike hierarkike, biznesi i qendrës së thirrjeve në Shqipëri operoi në mënyrë efikase për disa vite, ndërsa arriti të zgjeronte aktivitetet e tij, siç dëshmohet nga xhiroja totale prej 50 milionë eurosh.
Hapi i parë dhe vendimtar nga ana e viktimës ishte depozitimi i 500 eurove në një portofol dixhital kriptomonedhash. Të ashtuquajturit konsulentë, të cilët sigurisht përdornin pseudonime dhe kode, e interpretuan transferimin fillestar prej 500 eurosh si një sinjal kalimi të lirë për të “kafshuar” viktimat e tyre sipas dëshirës dhe praktikisht pa asnjë kufizim.
Ankesat
Megjithatë, ndoshta për shkak se mashtruesit besonin se kishin gjetur një venë të pashtershme për të shfrytëzuar, në qershor 2023 pati një përqendrim në rritje të ankesave nga viktimat e të njëjtit rrjet në zonën e Vjenës. Që atëherë, numërimi mbrapsht për çmontimin e rrjetit ka filluar në thelb. Shërbimet e ndjekjes penale të mashtrimeve kibernetike nga Austria dhe Shqipëria, në bashkëpunim të ngushtë me Europolin dhe Eurojust-in, ngritën një grup pune, i cili monitoroi nga afër aktivitetin e rrjetit të këshilltarëve të rremë të investimeve. Gjurmët dixhitale përfundimisht çuan në kryeqytetin shqiptar, si në 3 ndërtesa zyrash ashtu edhe në 9 shtëpi private, ku, përveç arrestimeve, u sekuestruan 443 kompjuterë desktop dhe 6 laptopë, 238 telefona celularë, media dixhitale për ruajtjen e të dhënave dhe 891,735 euro.
Megjithatë, për Europolin dhe për çdo agjenci kombëtare ose ndërkombëtare që ndjek penalisht mashtrimet elektronike, rrjeti shqiptar i qendrave të thirrjeve pritet të përdoret si model për studim dhe analizë. Për mënyrën se si një organizatë kriminale mund të strukturohet sipas standardeve të një biznesi ligjor, në zhvillim dinamik dhe shumë fitimprurës.
