SHBA-Liria e shtypit në të gjithë botën ka pësuar rënien më të ndjeshme në 50 vjet, sipas një raporti historik. Sipas Institutit Ndërkombëtar për Demokraci dhe Ndihmë Zgjedhore (IDEA) me seli në Stokholm, demokracia ka rënë në 94 vende gjatë pesë viteve të fundit dhe vetëm një e treta ka bërë përparim.
Sondazhi i IDEA-s Ndërkombëtare – Raporti Global i Gjendjes së Demokracisë 2025 – publikohet çdo vit dhe konsiderohet më gjithëpërmbajtësi i këtij lloji, duke mbuluar 174 vende dhe duke matur performancën demokratike që nga viti 1975. Raporti zbuloi se liria e shtypit ishte përkeqësuar në një të katërtën e vendeve, duke shënuar rënien më të gjerë që nga fillimi i të dhënave.
Tre rëniet më të mëdha u panë në Afganistan, Burkina Faso dhe Mianmar, të cilat vuajnë nga nivele historikisht të larta të konfliktit civil, varfërisë dhe paqëndrueshmërisë politike. E katërta më e madhe ndodhi në Korenë e Jugut, ku ish-presidenti, Yoon Suk Yeol, shënjestroi vazhdimisht mediat kritike dhe qeveria e tij përdori padi për shpifje për të heshtur gazetarët përpara se të rrëzohej nga pushteti në fillim të këtij viti.
Në Zelandën e Re, një krizë është shënuar nga tkurrja e peizazhit mediatik, duke lënë katër nga pesë gazetarë të punojnë për një nga vetëm pesë punëdhënësit. Në Palestinë, gati 200 gazetarë janë vrarë që nga tetori i vitit 2023, dhe Izraeli ka vendosur një bllokadë ndaj shtypit ndërkombëtar që hyn në Rripin e Gazës në mënyrë të pavarur.
Edhe SHBA-të, megjithëse një vend i konsideruar prej kohësh si një avokat kryesor i demokracisë në mbarë botën, kanë ulur ndjeshëm si angazhimin e tyre diplomatik ashtu edhe mbështetjen financiare për ndihmën ndërkombëtare për demokracinë këtë vit, shkruan autorët e raportit.
Në vitin 2021, International IDEA shtoi SHBA- në në listën e saj të demokracive “në rënie prapa” për herë të parë, duke treguar një “përkeqësim të dukshëm” që tha se filloi në vitin 2019./ Përshtatur dhe përkthyer nga The Guardian
